Στο προηγούμενο άρθρο περιέγραψα τις πρώτες μου εντυπώσεις από την Αυστρία. Τώρα όμως θέλω να επικεντρωθώ περισσότερο στην αναπηρία και ίσως να είναι ένα από τα πιο δύσκολα κείμενα που έχω γράψει μέχρι τώρα.
Αυστρία λοιπόν. Ποιά είναι η κατάσταση εδώ για τα Άτομα με Αναπηρία;
Και θα αρχίσω με μία κλασσική φράση: Είναι χρόνια μπροστά…
Η Βιέννη ίσως είναι η πιο προσβάσιμη πόλη για ανθρώπους με αναπηρία στην Ευρώπη. Τα μέσα μαζικής μεταφοράς είναι ως επί το πλείστον προσβάσιμα – το S-Bahn καμιά φορά μπορεί να είναι μπελάς, αλλά οι άνθρωποι είναι πάντα πρόθυμοι να βοηθήσουν. Επίσης υπάρχουν υπηρεσίες που αναθέτουν βοηθούς για ορισμένο χρονικό διάστημα της ημέρας σε όσους έχουν αναπηρία. Οι δρόμοι είναι ίσιοι και τα πεζοδρόμια χαμηλά με ράμπες, οπότε βλέπεις άτομα με αμαξίδια να κυκλοφορούν άνετα στην πόλη. Και φυσικά υπάρχουν ασανσέρ και ράμπες στα κτήρια και στους σταθμούς του μετρό. Οι οδηγοί σέβονται τους κανόνες και δίνουν προτεραιότητα στα άτομα με αναπηρία.
Ας μιλήσουμε όμως και για το status της αναπηρίας εδώ. Σίγουρα τα πράγματα είναι πιο ορατά και ανοιχτά. Οι άνθρωποι μιλούν ανοιχτά για το θέμα, τις ανάγκες και τις υποχρεώσεις που περικλείει η αναπηρία. Υπάρχουν οι υπηρεσίες και τα μέσα για να σου εξασφαλίσουν μία όσο το δυνατόν προσβάσιμη ζωή. Από την άλλη πρέπει όμως και εσύ να μάθεις να ζητάς βοήθεια, δεν χωράνε «ηρωισμοί» ή «περηφάνια» και κανείς δεν περιμένει από εσένα να αποδείξεις κάτι. Όταν έχεις ένα πρόβλημα ή μία δυσκολία πρέπει να μιλήσεις ξεκάθαρα για να σου προσφέρουν την κατάλληλη λύση.
Πέρα από αυτό όμως οι άνθρωποι είναι ανοιχτόμυαλοι και στα θέματα της προσωπικής ζωής. Ενώ στην Ελλάδα το θέμα της σεξουαλικότητας και των σχέσεων των Α.μεΑ. αντιμετωπίζεται ακόμα με «προκατάληψη», εδώ σε ρωτάνε αν έχεις σχέση ή αν σου αρέσει κάποιος, όπως σε κάθε καθημερινή συζήτηση. Στην αρχή αισθανόμουν ένα ευχάριστο σοκ όταν μου έκαναν τέτοιες ερωτήσεις. Και πλέον μου αρέσει πάρα πολύ που μπορώ να πάρω μέρος σε αυτές τις ‘μικρές’ συζητήσεις με όλους,.
Γενικά, στη Βιέννη δε σε αντιμετωπίζουν ως κάτι το «ξεχωριστό» ή «διαφορετικό» ή «ιδιαίτερο». Είσαι σαν όλους τους άλλους. Σηκώνεσαι το πρωί, πηγαίνεις στο φούρνο, παίρνεις το μετρό και για τη δουλειά. Κι ενώ όλα αυτά μπορεί να σας φαίνονται κοινότυπα για’ μένα φαινόταν σαν όνειρο που έγινε πραγματικότητα. Μου αρέσει πολύ αυτή η καθημερινή ρουτίνα, επειδή δε σκέφτομαι πλέον ότι εκεί που θα πάω θα έχει εμπόδια. Το μόνο που έχω να αποφασίσω είναι αν θέλω να βγω μία βόλτα ή όχι.
Όσον αφορά για την Ελλάδα υπάρχουν τεράστιες διαφορές. Θυμώνω και απογοητεύομαι με την κατάσταση που επικρατεί στη χώρα και συνειδητοποιώ πλέον πόσες πολλές ελλείψεις υπάρχουν και τη στενομυαλιά που επικρατεί πίσω. Σκέφτομαι όλους τους ανθρώπους που δεν μπορούν να βγουν από το σπίτι τους για μία απλή απογευματινή βόλτα, λόγω των εμποδίων που θα συναντήσουν, ενώ εδώ θα μπορούσαν να κυκλοφορήσουν σχεδόν παντού άνετα είτε με αναπηρικό καροτσάκι είτε χωρίς. Όμως ελπίζω πως μία μέρα θα βελτιωθεί η κατάσταση και στη χώρα μου. Ήδη έγιναν αρκετά σημαντικά βήματα. Αλλά μένουν πάρα πολλά ακόμα να γίνουν για να φτάσουμε στο επίπεδο χωρών ή πόλεων όπως η Βιέννη.
Πάντα όμως υπάρχει κι ένα «αλλά» – ακόμη και για την πανέμορφη Βιέννη: Τίποτα δεν είναι ιδανικό, Εδώ όμως σου δίνουν φωνή σε ρωτάνε τι άλλο πρέπει και χρειάζεται να γίνει. Έχουν κάνει πολλά πράγματα μέχρι τώρα. Αλλά υπάρχουν ακόμα πολλά που πρέπει να γίνουν για να γίνει η αναπηρία κομμάτι όλων των κοινωνιών και να έχουμε πρόσβαση όχι μόνο σε κτήρια δρόμους και ΜΜΜ αλλά και στη ζωή. Εξάλλου «η Ρώμη δε χτίστηκε σε μία μέρα»… Αλλά στη Βιέννη είναι σε καλό δρόμο
