Ήρθε η ώρα να μπούμε σ’ ένα «καυτό» θέμα. Αναπηρία και σεξουαλικότητα. Αφορμή στάθηκε μία ερώτηση που έγινε κατά τη διάρκεια μίας ομιλίας που είχα δώσει το Δεκέμβρη: Και με το σεξ τι γίνεται? Είναι μία ερώτηση που με φέρνει σε αμηχανία, αλλά παράλληλα με γεμίζει με τόλμη και ελπίδα, και θα σας εξηγήσω παρακάτω τον λόγο.
Δυστυχώς, για την ελληνική κοινωνία το θέμα «Σεξ και Α..μεΑ.» αποτελεί ακόμη και σήμερα taboo. Συνήθως τα άτομα με αναπηρία αντιμετωπίζονται ως «παιδιά» που πάντα χρειάζονται βοήθεια και κατ’ επέκταση ως μη σεξουαλικά όντα. Κανένα από αυτά τα στερεότυπα δεν ισχύουν και μακάρι να ζούσαμε σε μία εποχή που δε θα χρειαζόταν να μιλήσουμε για κάτι που θα έπρεπε να είναι αυτονόητο για όλους. Σκεφτείτε ποσό δύσκολο είναι σε μία εποχή που το σεξ πλέον είναι ελεύθερο και προβάλλεται παντού, μία ολόκληρη ομάδα ανθρώπων να έχει «αποκλειστεί» από αυτό. Βέβαια, είναι σημαντικό το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια ακούγονται όλο και περισσότερες φωνές επ’ αυτού μεταξύ άλλων ζητημάτων.
Στο θέμα μας λοιπόν: Όλοι βιώνουμε τη λεγόμενη σεξουαλική αφύπνιση στην εφηβεία. Πως όμως το βιώνει ένας άνθρωπος που έχει αναπηρία? Είναι περίπλοκο. Από πολύ μικρή ηλικία το σώμα σου είναι το επίκεντρο μιας ομάδας γιατρών και φυσικοθεραπευτών. Έλα όμως που στην εφηβεία γίνεται το μεγάλο «μπαμ» και όλα αλλάζουν, δεν υπάρχει επιστροφή. Αρχίζεις σιγά – σιγά να αναρωτιέσαι αν μπορεί το σώμα σου να γίνει επιθυμητό κάποια στιγμή στο μέλλον. Εδώ είναι το δύσκολο κομμάτι, γιατί δε σου μιλά κάποιος γι’ αυτό το θέμα, οπότε είσαι στο σκοτάδι. Και όταν καμία φορά τυγχάνει να εκφράσεις αυτή την επιθυμία, πολλοί θα «σοκαριστούν» και μερικές φορές θα σε χλευάσουν, έτσι παύεις ν’ αναφέρεσαι και εσύ σε αυτό. Νιώθεις ότι είσαι μέσα σε μία γυάλα και παρακολουθείς τους άλλους να εξελίσσονται, ενώ εσύ μένεις πίσω. Δε σου δίνεται η ευκαιρία να εξερευνήσεις το σώμα σου και τις ανάγκες του όπως όλοι οι υπόλοιποι. Και καθώς, η ανάπτυξη της σεξουαλικότητας παίζει κι αυτή σημαντικό ρόλο στο να αισθανθεί ένα άτομο ολοκληρωμένος άνθρωπος, ο «αποκλεισμός» από αυτή μπορεί προκαλέσει χαμηλή αυτοπεποίθηση και την αίσθηση ότι ένα κομμάτι πάντα λείπει.
Πριν από χρόνια διάβασα σ’ ένα σχετικό άρθρο πως πολλά κορίτσια με αναπηρία δε γνωρίζουν τι είναι η περίοδος. Σοκαρίστηκα, αλλά δε μου φάνηκε περίεργο, δεδομένου των προκαταλήψεων που υπάρχουν. Δυστυχώς, σε αρκετές περιπτώσεις αυτά τα στερεότυπα επηρεάζουν την ενήλικη ζωή ενός ατόμου με αναπηρία – σήμερα σε λιγότερο βαθμό από ότι στο παρελθόν. Αλλά πάντα προσπαθείς παραπάνω για να πείσεις ότι και εσύ είσαι ένας ενήλικας, μία ενήλικη που θέλει να κάνει σεξ, σχέση, ή οτιδήποτε άλλο θέλουμε να κάνουμε και επιθυμούμε όλοι μας.
Τι γίνεται λοιπόν με το σεξ? Το σημαντικότερο είναι να υπάρχει εμπιστοσύνη και ασφάλεια με τον εκάστοτε σύντροφο – κάτι που ισχύει και αποτελεί αναφαίρετο δικαίωμα για όλους μας. Όπως με όλα τα πράγματα στη ζωή τίποτα δεν είναι τέλειο (όπως στις ταινίες) ή όπως το φανταζόμαστε. Κάθε περίπτωση διαφέρει. Διαφορετικά κάνει σεξ κάποιος με τη δική μου αναπηρία και διαφορετικά κάποιος που χρησιμοποιεί αναπηρικό αμαξίδιο. Θέλει υπομονή, αλλά αυτό δε σημαίνει ότι δεν υπάρχει απόλαυση. Στο κάτω – κάτω όλοι εξερευνούμε και ψάχνουμε να βρούμε τα «κουμπιά» του άλλου στην αρχή. Αν το θες και βρεις τον τρόπο, όλα γίνονται. Σίγουρα δε θα μπορούμε να κάνουμε όλο το “Kama Sutra” (χαχαχαχα), άλλωστε ποιος άλλος μπορεί?. Ούτε, όμως, είμαστε από γυαλί για να «σπάσουμε». Βλέπετε λοιπόν πώς δεν υπάρχει μεγάλη διαφορά ή κάτι το περίεργο πάνω σε αυτό το θέμα. Έχουμε φαντασία και θέλουμε να πειραματιζόμαστε και να δοκιμάζουμε πράγματα. Όλοι έχουμε δικαίωμα στην απόλαυση, στον έρωτα, στη ζωή.
Η απάντηση μου εδώ, όπως και στην ομιλία είναι πως «Ναι, έχουμε σεξουαλικό ένστικτο και ανάγκες. Και ναι, κάνουμε σεξ. Είναι δικαίωμα όλων μας». Τέλος, αφού πλέον μιλάμε ανοιχτά για αυτό το θέμα, ελπίζω να μην αργήσει να έρθει η μέρα, που δε θα χρειάζεται πια να μιλάμε για τα αυτονόητα.
